Claus Soraperra, Ladinoentropia

 
 

La mostra “Ladinoentropia” è n’archirida dl artist che vá bele inant da deplü agn. Te chësta mostra éle plü specifich, al tol na manira de comunicaziun scialdi plü direta y plü comunicativa. 

Te amez odunse n let: chiló la proieziun dl let y dal’atra pert le depënt. Vël è nasciü te let, purchël stal sciöche simbol dl mët man dla vita mo sciöche savun ince dl desfluri dla medema. Chësc è le motiv ciudi che al ti da n post tan important, y al le posizionëia amesa le salamënt ite te na manira dër imponënta. Da üna na pert chësc prinzip tan sot dla vita y dla mort mo dal’atra ince n jüch cun la perzeziun: Le artist dij che na proieziun, te chësc cajo cun n beamer, nes è a nos plü familiara co n depënt. Nos che sun chersciüs sö tla generaziun di digital natives, cun les tecnologies sciöche cellulari, internet y insciö inant sun plü ausá da odei les cosses sön n schermo. 

Chësta perzeziun è dalunc dala realté y ince ia do le cheder nes mostrel n spidl, ciamó un de chi fac a man, che è dër desvalí. Udun respidlada nosta imaja deformada. Insciö ele ince düc chisc personaji na proieziun de n' “immaginaziun coletiva” – ciarede pa che al passa püch tëmp spo metëise man da dí: ah, chësc cunësci, chësc ai ince denant udü-. Nos chiriun val’ che nes è dlungia . Che cunesciun. I adorun chësc pur nes sintí plü sigüsc. I pó se rassicuré atira: chëstes porsones ne ëise dessigü mai udü. Vigni müs è metü adüm da trëi porsones desfarëntes che le artist á chirí tl web. 

Ci che udun tla mostra é n imaja coletiva de nosta popolaziun: i sun tl laur da nes trasformé alado de ci che le turism, la politica o plü in general le monn cun la globalisaziun nes damana – sun tl laur da gní sciöche PROTOTIPs - the TYPES OF  THE DOLOMITES sciöche al é le sottitul dlamostra. Al nasc insciö na nöia idea dlaporsona ladina.Na archirida antropologicametüda adüm cun la espresciun artistica-chesc é ciche Claus Soraperra fej. Tl prüm mument nes pel düc i sogec ironics, mo tosc sintenunse che al é n messaje plü sot che nes reverda düc.Claus ne ó cun süa mostra nia giudiché sce al è dërt o falé mo al ó nes fá punsé do sön la perzeziun: ci è pa ciamóde autentich? Pur Claus è l’ert na domanda, nia na resposta–al è compit dl spetadú da se chirína spligaziun. I chedri nes damana: sunse insciö nos ladins? An podess ti dí a chësc proiet na esploraziun ladina–i vari tipi de ladins che nesciara ti edli, ó se confronté cun nos y nes mët ala proa.

Claus ne ó cun süa mostra nia giudiché sce al è dërt o falé mo al ó nes fá punsé do sön la perzeziun: ci è pa ciamó de autentich? Pur Claus è l’ert na domanda, nia na resposta – al è compit dl spetadú da se chirí na spligaziun. I chedri nes damana: sunse insciö nos ladins? An podess ti dí a chësc proiet na esploraziun ladina – i vari tipi de ladins che nes ciara ti edli, ó se confronté cun nos y nes mët ala proa. 

 
base-1000-1000.jpg

6.8 - 20.8.2016
Istitut Ladin Micurá de Rü

Collaboration
EPL-Ert por i Ladins
Istitut Ladin Micurá de Rü

Work done  
Curator, drafting of texts and coordinator of the project